Het krachtveld tussen ratio en gevoel

De meeste mensen denken dat we rationeel zijn, maar eigenlijk spelen emoties een bepalende rol in ons leven.

Waarom vinden we dat zo lastig om te accepteren?

De ironie van dit verhaal: Onze beperkte rationaliteit is de grote boosdoener. Maar goed nieuws. Er is ook een oplossing. In dit artikel zal ik deze stelling verder toelichten aan de hand van mijn visie op coaching en de kraakhelder methode.

De oorsprong van de Kraakheldermethode

Ik ben zelf vrij rationeel opgegroeid, maar de afgelopen jaren heb ik ontdekt dat we als mens wezenlijk anders in elkaar zitten. Had je me vijf jaar geleden verteld dat ons gevoel zo’n grote rol speelt, dan had ik je niet geloofd. Het beeld wat ik nog steeds veelal om me heen zie (vergeef me als ik het iets heb overdreven/uitvergroot):

Gevoel en emoties worden in onze maatschappij vaak als zweverig gezien. Ze zijn ondergeschikt aan de ratio. Zeker als man hoor je je emoties niet te laten zien, maar ook als vrouw wordt je gevoel als iets negatiefs gezien. We zijn immers rationeel en weldenkende mensen toch?! Het zijn ideeën die zo diep in onze cultuur zitten verweven.

Vanuit de wetenschappelijke hoek klinkt er inmiddels een compleet andere boodschap. Namelijk één waaruit blijkt dat we als mens zoveel complexer zijn dan alleen onze bewuste gedachten. Als mens zijn we maar beperkt rationeel. Emoties en gevoel spelen een allesbepalende rol in hoe we het leven ervaren en daarmee de keuzes die we maken. En toch blijft het rationele mensbeeld hardnekkig bestaan.

Het is ons gevoel en intuïtie die maken dat we deze ideeën sneller afwijzen of naast ons neer leggen. Laat me dit proberen uit te leggen. Zouden we volledig rationeel zijn, dan zouden goed onderbouwde wetenschappelijk argumenten genoeg moeten zijn om ons te overtuigen van dit “nieuwe” mensbeeld. Dan zouden we deze denkbeelden gelijk integreren in onze cultuur, onze denkwijze en ons doen en laten.

Maar in praktijk gebeurt het tegenovergestelde. De ideeën over beperkte rationaliteit en invloed van gevoel stroken niet met hetgeen we van jongs af aan hebben geleerd. Met als gevolg dat onze intuïtie een bepaalde twijfel veroorzaakt of ons zelfs het gevoel geeft dat deze ideeën toch echt niet kunnen kloppen. Bij het horen van deze nieuwe inzichten zijn we daarom sneller geneigd ze naast ons neer te leggen. Het kan ook zo zijn dat we deze beperkte rationaliteit wel accepteren, maar er onbewust nog nauwelijks naar handelen. Het oude rationele denkbeeld zit zo compleet verweven met onze herinneringen, overtuigingen, intuïtie en onze cultuur. En dat maakt verandering op dit vlak zo enorm lastig.

De ironie van dit verhaal is dat ons gevoel stiekem op de achtergrond aan de touwtjes trekt, maar ons ondertussen laat geloven dat we volstrekt logisch en weldenkend handelen. Onze ratio is zo de ultieme marionet. Hiermee zetten we onze emoties op de bestuurders en passagiersstoel en liggen we zelf in de kofferbak.

De grootste uitdaging: De gevoelswereld ontdekken

De oplossingen voor veel van onze problemen zijn veelal te vinden in ons gevoel. En tegelijkertijd houdt ons rationele wereldbeeld ons weg van dat gevoel. Dit maakt verandering een nog grotere uitdaging. Verandering kan ook makkelijk en leuk zijn, wanneer we accepteren dat emoties een grote rol spelen. Het openen van “deze doos van Pandora” kan heel eng zijn. Iets waar velen van ons liever bij wegblijven. Als ik één ding heb geleerd in de afgelopen jaren, dan is het wel dat onze angsten voor het onbekende zo oneindig veel erger zijn dan het onbekende zelf. Wellicht klinkt dit nu nog abstract en ongrijpbaar.

Met de kraakhelder methode richt ik me juist op diegene die heel rationeel is opgevoed.

Voor de mensen die het lastig vinden om over gevoel te praten. Voor mensen die vastlopen op persoonlijk vlak. Mensen die kampen met angsten, onzekerheden, burn-out klachten en/of depressieve klachten. Voor iedereen die rationeel wel weet waar het “mis” gaat, maar daar zelf niet uit kan komen. Voor diegene die zich niet meer kan vinden in het rationele wereldbeeld, maar de mindfulness toch te zweverig vinden. Voor diegene die een interne strijd met zijn of haar gevoel voert. Vanaf hier richt ik me rechtstreeks tot jou:

Wil jij deze problemen aanpakken bij de bron, wil jij blijvend veranderen en wil je werken aan een nieuwe ideaalsituatie?

Mijn visie: het krachtveld tussen ratio en gevoel.

Met de kraakhelder methode ga je zelf op een rationele manier een complexer en “completer” mensbeeld ontdekken. Waar mogelijk wetenschappelijk onderbouwd, maar simpel en Kraakhelder vertaald naar jouw realiteit. En tegelijkertijd gaan we ook aan de slag met de onderliggende gevoelens en emoties. Alleen maar theorie hierover lezen en horen is namelijk niet genoeg. Er is een groot verschil tussen iets rationeel weten en het zelf ook zo ervaren en doorgronden.

Denken vs. Voelen. Twee ogenschijnlijke polariteiten die eigenlijk één zijn. Twee verschillende werelden en beiden even belangrijk. Wat ons als mens uniek maakt zijn onze cognitieve vermogens in combinatie met onze gevoelswereld. Onze gedachten en emoties zijn compleet met elkaar verweven. Lastig te bepalen welke er nu eerst is. Ze zijn constant in interactie met elkaar. Emoties bepalen een groot deel van onze gedachten. Omgekeerd is taal en cognitie nodig om betekenis te geven aan emoties en kunnen we er ook invloed op uitoefenen. Daarom richten we ons op beide vlakken voor een maximaal resultaat.

Vanuit het krachtveld jezelf ontdekken.

Ik geloof dat veel van de problemen waar we in ons leven tegen aan lopen voortkomen uit een interne strijd met wie we in essentie zijn. Ik geloof niet in maakbaarheid en daar zit de paradox: door jezelf volledig te accepteren kan je jouw leven en hoe jij het ervaart geheel en compleet veranderen.

Dit is de essentie van persoonlijke ontwikkeling. De thema’s waar je tegen aanloopt zijn vaak symptomen van dieper liggende problemen. We gaan op onderzoek: ontdekken waar jou thema’s vandaan komen, wie jij bent, wat jou uniek maakt en waar je kracht ligt. Zo worden de aspecten van jezelf waar je nu misschien het meest mee strijd straks jouw ware kracht. Door jezelf beter te leren kennen en volledig te accepteren, behaal je de grootste verandering. Daarmee gaan we zowel met de symptomen als de onderliggende oorzaken aan de slag. De hamvraag: hoe bereik je dit?

Met de Kraakhelder methode.

Coaching ondersteund met een breed ontwikkelingstraject.

De coachingsgesprekken zijn een keer in de twee weken. Daarnaast ga je op wekelijkse basis zelf aan de slag met tutorials, reflectie en bewustzijn opdrachten. Op maat gemaakt en afgestemd op jouw voortgang en behoeftes. Met deze grondige aanpak ga je snel de diepte in en haal je het maximale uit jouw traject. Geen quick fixes, maar wel blijvende verandering en ontwikkeling.